
Wyprawa studyjna „Pomorskie wyspy bramą do Bałtyku”
W dniach 4-6 listopada 2022 r. odbyła się kolejna – druga już – doroczna polsko-niemieckie wyprawa pracownicza instytucji partnerskich pt. „Pomorskie wyspy bramą do Bałtyku”
/ Alljährliche deutsch-polnische Studienreisen für Mitarbeiter der Partnerinstitutionen zum Thema „Die pommerschen Inseln als Tore zur Ostsee”.
W trakcie trzech dni pracownicy US, Pomorskiego Muzeum Krajowego w Greifswaldzie, Muzeum – Klasztor Dominikanów w Prenzlau, Muzeum Archeologiczno-Historycznego w Stargardzie odwiedzili szereg miejscowości związanych z dawnym Księstwem Rugijskim, które ostatecznie w 1328 r. zostało włączone do Księstwa Pomorskiego. Już ten kierunek niejako definiował miejscowości i obiekty, które znalazły na trasie – głównie związane z dziejami średniowiecza. Pierwszego dnia trasa prowadziła ze Szczecina do Reinbergu i Stralsundu, jedyne pomorskie miasto, którego historyczne centrum jest wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Na szczególną uwagę zasługują tu zachowany układ średniowiecznej zabudowy, świetnie ukazany w Muzeum Domu oraz kościół św. Mikołaja z wyposażeniem przedreformacyjnym.
Drugiego dnia celem była wyspa Rugia. Trudno oczywiście dokładnie zwiedzić liczącą niemal 1000 km kw. wyspę w jedne dzień, ale wybrano najbardziej znaczące historycznie obiekty – kościół w Waase na przyległej wysepce Ummanz, z fenomenalnym antwerpskim ołtarzem, gotyckim żyrandolem maryjnym, kościół poklasztorny w Bergen, megalit w Nobbin leżący na klifie, kościół w legendarnym wizerunkiem Światowida w Altenkirchen, oczywiście Arkonę i pobliską wioskę rybacką Vitt.
Ostatniego dnia trasa wiodła przez jedno z największych miast dawnego księstwa rugijskiego – Barth, w którym zmarł ostatni przedstawiciel lokalnej, słowiańskiej w swych korzeniach dynastii Wisław III, znany też ze swej twórczości minnesangerskiej. Miasto znane jest też z istnienia tu siedziby książęcej Bogusława XIII w końcu XVI w. oraz założenia tu przez tegoż księcia drukarni książęcej, znanej z wydania Biblio Bardzkiej w 1588 r., a także w okresie szwedzkim na początku XVIII w. przejściowo rezydował tu król Polski Stanisław Leszczyński. Dalej udaliśmy się do jednego z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych na mapie dawnego Pomorza – Kenz, gdzie swój żywot zakończył Barnim VI, a następnie do Franzburga (dawnego Neuencamp), Kirch Baggendorf, Glewitz i na koniec do zamku – wskazanego nam przez prof. Felixa Biermanna – Turow.
W wielu odwiedzonych obiektach na szczególną uwagę zasługiwały oprócz zachowanego wyposażenia zwłaszcza odkryte i zakonserwowane średniowieczne malowidła ścienne, dość rzadkie w polskiej części Pomorza oraz pewien monumentalizm obiektów wiejskich, który potwierdza tezę o większej zamożności Pomorza Przedniego niż Tylnego w średniowieczu. Ciekawym i powtarzającym się zjawiskiem w kościołach były też tęcze w różnej postaci. W rolę przewodników wcieli się Paweł Migdalski i Marcin Majewski, a wspomagali ich Barbara Ochendowska-Grzelak, Rafał Simiński i Felix Biermann. Dziękujemy wszystkim pastorom, którzy zechcieli nam otworzyć zamknięte o tej porze roku kościoły, towarzyszyć nam, czy nawet podzielić się swoją wiedzą z nami. Mamy nadzieję, że tego typy wyjazdy staną się tradycją instytucji partnerskich i będą kontynuowane także po zakończeniu projektu.
Zapraszamy do zapoznania się z fotorelacją:
